Wszyscy wiemy, że owady mogą zrewolucjonizować nasz system żywnościowy: są królami zrównoważonego rozwoju, pomagają ograniczać cierpienie zwierząt i są niezwykle pożywne. Jedyny problem to czynnik „fuj”. W świecie zachodnim owady po prostu nie są zwykłym jedzeniem. Przyjrzyjmy się dostępnym badaniom i naszym doświadczeniom z produktami z owadów i ułóżmy plan, który pomoże przełamać strach przed jedzeniem owadów.
Dlaczego boimy się jeść owady?
W toku ewolucji owady oznaczały coś potencjalnie niebezpiecznego, a nasze kontakty z nimi wciąż są głównie negatywne. W rolnictwie uchodzą za szkodniki, a w domu za intruzów. Gdy chodzi o ich jedzenie, jesteśmy uwarunkowani, by czuć wstręt, czyli reakcję, która wykształciła się jako ochrona przed tym, co może przenosić pasożyty i choroby. Intuicyjnie jemy tylko to, czym karmiła nas mama, więc wstręt, podobnie jak kultura, przechodzi z pokolenia na pokolenie. W świecie zachodnim wzmacniamy to negatywne nastawienie przez książki, filmy, gry, a nawet programy telewizyjne w rodzaju Fear Factor, w których jedzenie owadów wygląda jak akt niezwykłej odwagi. Ale to nie wszędzie jest normą. Na przykład w Tajlandii owady postrzega się zupełnie inaczej: jako zwykłą część diety. Kluczem jest więc zmiana wyuczonej reakcji. Jak to zrobić?
Zacznij od mąki zamiast całych owadów
Paul Rozin, profesor psychologii na Uniwersytecie Pensylwanii, przeprowadził w 2015 roku badanie postaw wobec owadów jako jedzenia. Ankietował internetowe próby dorosłych w USA i Indiach i ustalił, że ponad 72% uczestników było przynajmniej skłonnych rozważyć zjedzenie jakiejś formy żywności z owadów. Największe znaczenie przy decyzji miały konsystencja i czystość. Dlatego uczestnicy najchętniej zjedliby niewielką ilość mąki z owadów w ulubionym daniu, a najmniej chętnie całe owady. Co ciekawe, za korzyści najczęściej uznawali wartości odżywcze i zrównoważony rozwój, a za ryzyko choroby (1).
„Pyszne i modne” działa lepiej niż „zrównoważone”
Inne, nowsze badanie z października 2018 roku porównało różne sposoby komunikowania korzyści z jedzenia owadów. Zanim 180 uczestnikom zaproponowano czekoladową truflę z mącznikami, połowa grupy dostała ulotkę, że jedzenie owadów jest dobre dla nich i dla środowiska, a druga połowa usłyszała, że owady są pyszne albo modne. Truflę zjadło około 62% osób z argumentami zdrowotnymi lub ekologicznymi i 76% tych, którym powiedziano, że będzie smaczna lub modna. Grupa „smacznie i modnie” oceniła też truflę jako smaczniejszą. Badacze doszli do wniosku, że postawy oparte na emocjach działają lepiej niż te oparte na racjonalnych argumentach (2).
Plan dla każdego z nas
Takie badania sugerują, że jest kilka rzeczy, które trzeba wiedzieć, by chcieć spróbować owadów. Po pierwsze, owady muszą wydawać się BEZPIECZNE. Pomaga świadomość, że wyprodukowano je higienicznie w kontrolowanych warunkach i przebadano w laboratorium. Następnie powinny być akceptowane społecznie, jako NORMALNA część diety. Tak jest już dla około 2 miliardów ludzi na świecie, ale jeszcze nie w świecie zachodnim. Powinny też być NIEWIDOCZNE, ukryte w popularnym jedzeniu w postaci mąki. I wreszcie potrzebny jest argument emocjonalny. Trzeba wiedzieć, jak ZDROWE są owady, pełne białka, witaminy B12, żelaza, błonnika i wielu innych cennych składników. I jak PYSZNE jest jedzenie z nich.
Uważamy, że nasze produkty z owadów to idealny pierwszy krok. Możesz ich spróbować tutaj!
Plan dla świata zachodniego
Z własnego doświadczenia możemy potwierdzić, że zachęcenie ludzi do spróbowania znanego jedzenia, takiego jak pieczywo czy batony energetyczne z dodatkiem mąki ze świerszczy, daje znacznie większą szansę na sukces niż oferowanie im całych świerszczy. Wiemy też, że gdy ludzie przekonają się, jak pyszne jest to jedzenie, ich reakcja wstrętu się zmienia. Argumenty o zrównoważonym rozwoju i etyce pomagają im potem racjonalnie uzasadnić decyzję. Z każdym powracającym klientem i każdym nowym pysznym produktem z owadów jesteśmy pewni, że owady przejdą tę samą zmianę w opinii publicznej co kiedyś sushi czy homary.
Jeśli owady jadalne ekscytują Cię tak samo jak nas, pomóż nam rozwijać ten trend. Poczęstuj rodzinę i znajomych jedzeniem z mąką z owadów, dziel się wrażeniami w mediach społecznościowych i mów innym, że produkty z owadów są pyszne i zostaną z nami na dłużej!
Źródła:
1) P. Rozin et al., ‘Determinants of willingness to eat insects in the USA and India’, Journal of Insects as Food and Feed 2015, https://www.wageningenacademic.com/doi/10.3920/JIFF2015.0029
2) Sebastian Berger et al., ‘When Utilitarian Claims Backfire: Advertising Content and the Uptake of Insects as Food’, Front. Nutr. 2018, https://www.ncbi.nlm.nih.gov/pmc/articles/PMC6175990/
